Valgevaar van ladder of trap
Het gebruik van ladders of trappen als werkplek op hoogte is niet toegestaan, tenzij het gaat om lichte en kortstondige werkzaamheden op wisselende locaties, en alleen onder strikte voorwaarden. Mobiele ladders zijn bedoeld om een hoger (of lager) gelegen niveau te bereiken en (in principe) niet als werkplek.
Er bestaat een duidelijk verband tussen de hoogte waarvan iemand valt en de ernst van het letsel of de kans op sterfte. Uit onderzoek blijkt dat de kans op botbreuken, ernstig letsel en sterfte toeneemt bij een toenemende valhoogte. Op basis van de beschikbare kennis is er, volgens de Gezondheidsraad, geen veilige grens voor de valhoogte vast te stellen. Vallen van een hoogte lager dan 2,5 m kan namelijk tot (blijvend) letsel leiden. Een hoogte van 2,5 meter wordt in het Arbobesluit als norm gehanteerd. Toch verplicht het Arbobesluit ook tot het nemen van maatregelen bij lagere werkhoogten indien valgevaar bestaat (zorgplicht).
Definitie van een ladder
De definitie van een ladder is: draagbaar klimmaterieel bestaande uit stijlen (ladderbomen), sporten en beslag. Er zijn enkele en meerdelige niet vrijstaande ladders: schuif- of optrekladders, telescopische ladders, en opsteekladders, en meerdelige vrijstaande ladders (A-ladders of reformladders) en vouwladders.
Definitie van een trap
Trappen zijn draagbaar klimmaterieel met een vaste lengte, bestaande uit stijlen (bomen) en (platte) treden. De trap kan zijn voorzien van een platform; dit heet een bordestrap. Er zijn enkel oploopbare trappen zoals bordes- en schilderstrappen en dubbel oploopbare trappen. De arbeidsomstandigheden bij het gebruik van ladders en trappen zijn vaak mede afhankelijk van anderen zoals opdrachtgevers, ontwerpers, werkvoorbereiders en fabrikanten van hulpmiddelen en gereedschappen.
In de afvalbranche worden mobiele ladders en trappen gebruikt om een niveauverschil te overbruggen ondermeer bij het ontstoppen of reinigen van dakgoten. Het gebruik van een draagbare ladder of trap brengt het gevaar van vallen van hoogte met zich mee. Bij een val kan letsel of blijvend letsel ontstaan, in het ergste geval met de dood tot gevolg. In Nederland overlijden jaarlijks gemiddeld 18 werknemers na een val van hoogte tijdens het werk en worden er 1.230 opgenomen in een ziekenhuis. Ook in de afvalbranche komt een valongeval relatief vaak voor, zo blijkt uit de ongevalsanalyse van 504 arbeidsongevallen in de periode 1998-2009. In deze periode is 22 keer een val van ladder of trap gemeld, in 3 gevallen met blijvend letsel tot gevolg.
In de afvalbranche moet voorafgaand aan het werk worden nagegaan of de voorgenomen werkzaamheid echt met een ladder moet worden uitgevoerd. Andere oplossingen dan de ladder als werkplek verdienen de voorkeur. Als er geen (operationeel-economische) belemmeringen zijn, moet worden gekozen voor het veiligste arbeidsmiddel. Een vast bordes, een hoogwerker of een steiger is vaak veiliger dan het gebruik van een ladder.
Verbod op gebruik van ladder of trap
Het gebruik van een ladder of trap is niet toegestaan indien:
- de stahoogte van de voeten hoger is dan 7,5 m voor een ladder en 3,5 m voor een trap, of
- de opgetelde (effectieve) statijd van het project is langer dan 6 uur of per persoon langer is dan 2 uur verspreid over een werkdag, of
- de krachtsuitoefening op gereedschap groter is dan 10 kg (100 N), of
- de reikwijdte op de ladder meer is dan 1 armlengte.
- Analyse [2] van ongevallen in de afvalsector 1998-2009, RIVM
- Advies Gezondheidsraad Vallen van hoogte [3] (19 december 2013)
- A-blad Ladders en trappen [4] van Volandis
- Toolboxen [5] van Volandis
Selecteer in de tabel een maatregel om te bekijken, of maak een selectie voor een printervriendelijke versie of om als PDF op te slaan.