Arbocatalogus Afvalbranche KENNISMAKING

Dé arbostandaard voor alle bedrijven in de afvalsector!

veiligheid

Goedgekeurd door Inspectie SZW

Onderhoud en stops

Printvriendelijke versieAls e-mail versturenPDF document
Beschrijving van het risico 

Zeker bij afvalenergiecentrales is een veelheid van risico's aanwezig bij het uitvoeren onderhoud en stops voor groot onderhoud. Ook bij andere installaties komen stops en groot onderhoud voor, al is de omvang daarvan in het algemeen kleiner. De werkzaamheden hoeven daarmee niet minder gevaarlijk te zijn. Het is dus zinvol na te gaan welke van de risico’s en maatregelen daarbij van toepassing zijn.
De gevolgen van de risico’s variëren van bijna-ongevallen en licht lichamelijk letsel zoals ‘een schrammetje’ tot ernstige ongevallen met dodelijke afloop. Oplossingen voor het beheersen van risico’s tijdens stops en bij onderhoud of groot onderhoud zijn hier in hoofdlijnen weergegeven, uitgaande van een afvalenergiecentrale.

Wet- en regelgeving 

Arbeidsomstandighedenwet

  • Artikel 3 Arbowet inzake Arbobeleid
  • Artikel 5 Arbowet inzake Risico-inventarisatie en -evaluatie
  • Artikel 8 Arbowet inzake Voorlichting en onderricht

Arbeidsomstandighedenbesluit en -regeling

  • Afdeling 5 van Hoofdstuk 2 Arbobesluit inzake Bouwproces (art. 2.23 t/m art. 2.35 Arbobesluit)
Goedgekeurd door Inspectie SZW

Verplaatsen en tillen van zakken en minicontainers

Printvriendelijke versieAls e-mail versturenPDF document
Beschrijving van het risico 

Tijdens de inzameling van huishoudelijk afval moeten afvalzakken en afvalemmers worden getild. Dit is fysiek zwaar werk, wat kan leiden tot diverse lichamelijke klachten bij beladers. Een andere veelgebruikte inzamelmethoude zijn minicontainers.
Bij het voortduwen of achter zich aan trekken van voorwerpen, zoals minicontainers, kan overmatige belasting optreden. Hierbij moet niet alleen gelet worden op gewicht en afmetingen van de last, maar zeker ook op de aard van de ondergrond, de kwaliteit van de wielen en aanwezigheid van een helling. Daarnaast spelen ook factoren van degene die het werk uitvoert een rol, zoals lichaamafmetingen, kracht en ervaring.

Omdat het risico op fysieke overbelasting in de branche groot is, is er een specifieke norm opgesteld voor beladers van huishoudelijk afval opgesteld: de P90-norm.

Wet- en regelgeving 

Arbeidsomstandighedenwet

  • Artikel 5 Arbowet inzake Risico-inventarisatie en -evaluatie 
  • Artikel 8 Arbowet inzake Voorlichting en onderricht

Arbeidsomstandighedenbesluit en -regeling

  • Afdeling 1 van hoofdstuk 5 Arbobesluit inzake Fysieke belasting (art. 5.1 t/m 5.6)

Overige regelgeving, normen, richtlijnen en dergelijke 

  • Voor inzamelen van huishoudelijk afval: P90-norm (samenvatting); deze norm geldt voor belading met afvalzakken, minicontainers van 240 liter en rolcontainers van 1100 liter.
Goedgekeurd door Inspectie SZW

Verplaatsen 1100 liter rolcontainers huish. afval

Printvriendelijke versieAls e-mail versturenPDF document
Beschrijving van het risico 

Bij het inzamelen van afval worden 1100 liter rolcontainers verplaatst. Deze worden vaak gebruikt voor bedrijfsafval. Soms worden ze ook in woonwijken gebruikt voor huishoudelijk afval, bijvoorbeeld bij flats.
Bij het voortduwen of achter zich aantrekken van voorwerpen, zoals containers, kan overmatige belasting optreden. Hierbij moet niet alleen gelet worden op gewicht en afmetingen van de last, maar ook op de aard van de ondergrond, de kwaliteit van de wielen en aanwezigheid van een helling. Daarnaast spelen ook factoren van degene die het werk uitvoert een rol, zoals lichaamafmetingen, kracht en ervaring.
De containers zijn vaak zwaarder dan het toegestane maximale gewicht. Bovendien zijn de containers slecht te verplaatsen als de wielen in slechte staat van onderhoud zijn. Omdat het risico op fysieke overbelasting in de branche groot is, is er een specifieke norm opgesteld voor beladers van huishoudelijk afval opgesteld: de P90-norm.

Wet- en regelgeving 

Arbeidsomstandighedenwet 

  • Artikel 5 Arbowet inzake Risico-inventarisatie en -evaluatie 
  • Artikel 8 Arbowet inzake Voorlichting en onderricht

Arbeidsomstandighedenbesluit en -regeling

  • Afdeling 1 van hoofdstuk 5 Arbobesluit inzake Fysieke belasting (art. 5.1 t/m 5.6)

Overige regelgeving, normen, richtlijnen en dergelijke

  • Voor inzamelen van huishoudelijk afval: P90-norm (samenvatting); deze norm geldt voor belading met afvalzakken, minicontainers van 240 liter en rolcontainers van 1100 liter.
Goedgekeurd door Inspectie SZW

Alleen werken (Inzamelen)

Printvriendelijke versieAls e-mail versturenPDF document
Beschrijving van het risico 

Alleenwerk bij de inzameling van afval komt voor bij zijbelading en bij inzameling van ondergrondse containers. De alleenwerker is in grote mate op zichzelf aangewezen voor zowel het goed verlopen van de werkzaamheden als voor de eigen veiligheid. Iemand die alleen werkt, loopt over het algemeen dezelfde risico's als een werknemer die dezelfde werkzaamheden in het bijzijn van andere personen uitvoert. Voor de alleenwerker is er wél een extra risico, wanneer hij in een hulpbehoevende situatie komt en zelf niet meer in staat is om hulp van anderen in te roepen. Het extra risico voor iemand die alleen werkt, is dus vaak niet zozeer afhankelijk van de oorzaken, maar vooral van de mogelijke gevolgen van een bijzonder situatie zoals een ongeval.

Welke beheersmaatregelen zijn verplicht?

De werkgever is verplicht om de volgende beheersmaatregelen te nemen:

  • Beschrijven alleenwerk en maatregelen in RI&E
  • Voorlichten over alleenwerk
  • Verbieden alleenwerk aan individuele werknemers
  • Communiceren en alarmeren langs de openbare weg
  • Registreren van incidenten met alleenwerk

Daarnaast dient alleenwerk onderdeel te zijn van het bhv-plan, het organiseren van bedrijfshulpverlening en het treffen van voorzieningen om adequate hulpverlening te bieden in geval van een incident bij de specifieke bedrijfsactiviteiten van de afvalinzameling.
De werkgever bepaalt in de risico-inventarisatie en -evaluatie van het bedrijf of er aanvullend andere beheersmaatregelen worden genomen.

Wet en regelgeving 
Meer informatie 
Goedgekeurd door Inspectie SZW

Alleen werken (Bewerken, bioconversie, verbranden en storten)

Printvriendelijke versieAls e-mail versturenPDF document
Beschrijving van het risico 

Locaties voor afvalverwerking zijn soms groot. Door toenemende automatisering worden veel werkzaamheden door één medewerker uitgevoerd. De medewerker is dan uit het zicht van collega’s alleen aan het werk. Alleen werk is arbeid verrichten zonder dat er in de onmiddellijke nabijheid een tweede persoon lijfelijk aanwezig is, die in geval van een calamiteit op het werk hulp kan bieden.

Alleen werken dient zo weinig mogelijk plaats te vinden. Bij iedere activiteit dient te worden nagegaan hoe alleen werken wordt voorkomen of hoe gevaren bij alleen werken tot een minimum worden teruggebracht.

Als alleen werken niet kan worden voorkomen, neemt de werkgever de volgende specifieke criteria in beschouwing:

  • Is er sprake is van alleen werken (dus zonder direct zichtbaar of hoorbaar contact met anderen) in afgelegen werkgebieden en buiten de normale werktijden?
  • In welke risicoklasse vallen de alleenwerk werkzaamheden en wat zijn de voorwaarden waaronder alleen werken acceptabel is?
    • Zie de voorbeeld tabel met 4 risicoklassen en bijbehorende voorwaarden voor alleenwerk
  • Welke persoonlijke beschermingsmiddelen en waarschuwingsmiddelen stelt het bedrijf verplicht afhankelijk van het werkgebied, de aard van het werk en gegeven de werktijden?
  • Welke andere procedures zijn van toepassing die aangeven dat er niet alleen gewerkt mag worden worden, bijvoorbeeld:
    • werken in besloten ruimten
    • heetwerk
    • ander “hoog risico” werkzaamheden waarvoor binnen het bedrijf een werkvergunning bedrijf verplicht is gesteld.

Welke beheersmaatregelen zijn verplicht?

De werkgever is verplicht om de volgende beheersmaatregelen te nemen:

  • Beschrijven alleenwerk en maatregelen in RI&E
  • Voorlichten over alleenwerk
  • Verbieden alleenwerk aan individuele werknemers
  • Communiceren en alarmeren bij alleenwerk
  • Registreren van incidenten met alleenwerk

Daarnaast dient alleenwerk onderdeel te zijn van het bhv-plan, het organiseren van bedrijfshulpverlening en het treffen van voorzieningen om adequate hulpverlening te bieden. Daarnaast dient alleenwerk onderdeel te zijn van het bhv-plan, het organiseren van bedrijfshulpverlening en het treffen van voorzieningen om adequate hulpverlening te bieden in geval van een incident bij de specifieke bedrijfsactiviteiten bij het bewerken van afval, de bioconversie, afvalenergiecentrale of de stortplaats.
De werkgever bepaalt in de risico-inventarisatie en -evaluatie van het bedrijf of er aanvullend andere beheersmaatregelen worden genomen.

Wet en regelgeving 
Meer informatie 
Goedgekeurd door Inspectie SZW

Prikken en snijden

Printvriendelijke versieAls e-mail versturenPDF document
Beschrijving van het risico 

Scherpe voorwerpen geven een kans op prik- of snijwonden, vooral aan handen of voeten. Bij de meeste snijincidenten gaat het om glasscherven. Naalden behoren apart ingezameld te worden in speciale containers, maar het komt toch voor dat deze los tussen het aangeboden afval belanden. Naast prikken aan naalden is het belangrijk om rechtstreeks contact met bloed te vermijden.
Ook in compost kunnen kleine glasscherfjes voorkomen.
Contact met bloed, snijden aan een voorwerp of een prikaccident kan leiden tot een kleine of zelfs akelige wond. Dan is er kans op besmetting met een ziekteverwekker zoals HIV, tetanus of hepatitis A, B of C. Een ziekte varieert van een eenvoudige ontsteking tot een ernstige chronische infectieziekte.

 

Wet en regelgeving 
Meer informatie 

Voor deskundigen (artsen) is de Landelijke Richtlijn Prikaccidenten beschikbaar. De bedrijfsarts adviseert over de toepassing ervan in een bedrijf.

Pagina's

Abonneren op RSS - veiligheid
randomness